ECB: goud streeft Amerikaanse staatsleningen voorbij als grootste reserve-asset ter wereld

Goud beleefde in 2025 een bijzonder jaar. Uit recent onderzoek van de Europese Centrale Bank (ECB) blijkt namelijk dat het edelmetaal vorig jaar is uitgegroeid tot de belangrijkste reserve-asset ter wereld voor centrale banken. Aan het einde van het afgelopen jaar bestond 27 procent van de wereldwijde officiële reserves van centrale banken uit goud.

‍

‍

Een jaar eerder was dat nog 20 procent. Amerikaanse staatsleningen vielen in 2025 terug van 25 naar 22 procent. Daarmee is goud, in relatieve termen, belangrijker geworden dan de traditionele ruggengraat van het dollarsysteem.

Dat vormt een historisch moment voor goud. Al is het wel belangrijk om te vermelden dat die ontwikkeling ook voor een groot deel het gevolg was van de forse stijging van de goudprijs.

‍

Historisch moment voor goud volgt op westerse blunder

Decennialang vormden Amerikaanse staatsobligaties het ultieme reservebezit voor centrale banken. Ze waren liquide, veilig en leverden rente op. Goud deed dat allemaal niet. Het betaalt geen rente uit, is relatief duur om te bewaren en is minder praktisch als liquiditeitsinstrument in tijden van stress.

Toch kiezen steeds meer centrale banken ervoor om goud te kopen.

Daarmee zegt deze beweging iets belangrijks over vertrouwen. Niet zozeer over het vertrouwen in de Amerikaanse economie op korte termijn, maar vooral over het vertrouwen in het financiële systeem zoals dat sinds de Tweede Wereldoorlog is opgebouwd.

Sinds de inval van Rusland in Oekraïne in 2022 is dat vertrouwen beschadigd. De Verenigde Staten en hun bondgenoten bevroren toen Russische dollarreserves. Politiek gezien was dat begrijpelijk. Monetair gezien was het een wake-upcall voor landen buiten het westerse kamp.

Met het bevriezen van de Russische reserves gaven de Verenigde Staten en hun bondgenoten eigenlijk de boodschap dat dollarreserves enkel veilig zijn als je geopolitiek aan de juiste kant staat.

‍

Op zoek naar alternatieven voor de dollar

Voor landen als China, India, Turkije en andere opkomende machten is dat een reden om na te denken over alternatieven. Niet omdat zij morgen afscheid kunnen nemen van de dollar, maar omdat ze hun afhankelijkheid willen verkleinen. Goud past perfect in dat plaatje. Het is niemands schuld, niemands belofte en niemands politieke instrument.

Dat zien we duidelijk terug in de onderstaande grafiek. Niet alleen gemeten in euro’s of dollars, maar ook in puur gewicht kopen centrale banken sinds 2022 significant meer goud.

‍

‍

Dat maakt de verschuiving extra interessant. Amerikaanse staatsobligaties zijn een claim op de Amerikaanse overheid. Goud is geen claim op iemand. In een wereld waarin geopolitiek, sancties, kapitaalcontroles en financiële fragmentatie belangrijker worden, wint juist dat kenmerk van goud aan waarde.

Toch moeten we deze ontwikkeling niet overdrijven. De opmars van goud komt niet alleen door massale aankopen van centrale banken, maar ook door de enorme prijsstijging van het edelmetaal. De goudprijs is in twee jaar tijd bijna verdubbeld en bereikte begin 2026 een piek van meer dan 5.500 dollar per troy ounce. Daardoor stijgt het aandeel van goud in reserves automatisch mee.

‍

‍

Centrale banken hebben goud gekocht, maar de markt heeft de beweging versterkt. Het waren niet alleen centrale bankiers, maar ook andere beleggers die in de huidige wereld extra waarde zien in goud.

Dat is veelzeggend. In een wereld waarin vertrouwen in staatsbalansen, valuta’s en geopolitieke verhoudingen onder druk staat, grijpen centrale banken terug op het oudste reservebezit ter wereld. Niet omdat goud modern is. Niet omdat goud productief is. Maar omdat goud geen tegenpartijrisico kent.

Het is de stille boodschap achter deze cijfers. De wereld zoekt niet per se naar een nieuwe leider voor het monetaire systeem. De wereld zoekt vooral naar manieren om minder afhankelijk te zijn van de oude leider.

Dat maakt de opmars van goud geen curiositeit, maar een symptoom van een bredere structurele verschuiving. Het dollarsysteem blijft dominant, maar het is niet langer onaantastbaar. En precies daar profiteert goud nu van.